Cijfers schizofrenie & stemmenhoren

Stemmen in je hoofd … gevoelig of gek?

Als het over schizofrenie, psychose en andere psychische ‘aandoeningen’ gaat, lopen de meningen hierover vaak sterk uiteen. Reguliere en alternatieve hulpverlening staan in de meeste gevallen lijnrecht tegenover elkaar. Eigenlijk is dat ontzettend jammer want in elke visie schuilt mogelijk wel iéts van de werkelijkheid. En in plaats van voortdurend te bakkeleien en elkaar tegen te spreken zou het beter zijn om te gaan samenwerken. Pas dan kunnen alle onverantwoorde denkmodellen, zowel regulier als alternatief, plaats gaan maken voor een vernieuwde visie en aanpak. Alleen een bundeling van gezamenlijke krachten en kennis kunnen leiden tot een juiste aanpak!

“Stemmen dwongen vrouw om pleegmoeder dood te steken”

Zo luidt een kopregel in een groot landelijk ochtendblad;  ’t topje van de ijsberg. Vrijwel dagelijks doen dit soort schrijnende verhalen de ronde; mensen die in een verwarde psychotische toestand verkeren, onder hen ook een verontrustend groot aantal jongeren. “Stemmen horen” maakt mensen in de war. Vaak volgt er een dusdanige grote psychische nood en rolt men het reguliere hulpverleningscircuit binnen, alwaar op basis van “het horen van stemmen” en “het zien van beelden” vaak de diagnose “schizofreen” of “psychotisch” wordt gesteld.

Binnen de psychiatrie behandelt men deze mensen naar beste weten, kunnen en met de meeste zorg. Toch wordt er op dat moment vaak een nieuwe chronisch psychiatrische patiënt geboren. En waarschijnlijk zal hij veroordeeld worden tot medicijngebruik voor de rest van zijn leven. Een uitzichtloze situatie op ooit nog een “normaal” leven in de samenleving. De grootste oorzaak hiervan is niet de psychische aandoening maar een chronisch gebrek aan inzicht in deze fenomenen.

Verontrustende cijfers

De hiernavolgende onderzoeksgegevens zijn inmiddels alweer ruim vijftien jaar oud. Duidelijk echter is dat de algemene tendens schrikbarend en in toenemende aantallen voortschrijdt.

Volgens een onderzoeksgroep  verbonden aan de Rijksuniversiteit van Maastricht , waren er in 1996 gemiddeld 3 procent van de bevolking die direct werden geconfronteerd met stemmen hun hoofd. Dit betekent vandaag de dag, voor Nederland alleen al, ongeveer 500.000 mensen! Positieve stemmen of negatieve stemmen. Hoe dan ook, tenminste 150.000 van deze mensen worden gediagnosticeerd als schizofreen en raken vaak voor het leven gehandicapt. Meer dan 60 procent van de bedden in de psychiatrische instellingen werd rond de eeuwwisseling bezet door schizofrene mensen. Het aantal groeit verontrustend dus deze cijfers zijn waarschijnlijk alweer achterhaald!

Drie jaar na het vaststellen van de diagnose is 65 procent arbeidsongeschikt. Na tien jaar is 40 procent aangewezen op permanente verzorging. Van de mensen die niet zijn opgenomen zwerft een groot aantal op straat, 10 procent is dakloos. Nog eens 10 procent pleegt zelfmoord en omdat de ziekte vaak chronisch blijkt, zijn de kosten jaarlijks meer dan een miljard euro, alleen al voor de gezondheidszorg, dus exclusief de kosten van arbeidsongeschiktheid.

In 1996/1997 werd er een richtlijn verspreid onder alle officiële reguliere instanties van de Geestelijke Gezondheidszorg in Nederland. Het zogenaamde consensusdocument “Minimum voorwaarden voor de behandeling van schizofrenie”: “Schizofrenie is een ernstige hersenziekte die in de meeste gevallen een chronisch beloop heeft en in mindere of meerdere mate leidt tot blijvende invaliditeit. Kenmerkend voor de aandoening is het optreden van psychotische perioden. Doordat de ziekte meestal vroeg in het leven begint, gemiddeld rond het twintigste levensjaar, brengt ze grote schade toe aan de kwaliteit van het leven van de patiënt. Voor schizofrenie is er geen behandeling die tot genezing leidt bekend”.

Niets is zo schokkend als waanzin …

Journalist Pieter Lomans schreef ooit een artikel in het Brabants Dagblad wat ik lange tijd bewaar. Het ging o.a. over de tragiek van een psychotisch gezinslid uit begin 1800; “De psychiatrie kent veel kronkelwegen’, “Hoewel de psychiatrie nog geen twee eeuwen oud is, hebben de psychiatrische stoornissen altijd al bestaan. Voordat de psychiaters hun werk begonnen, moest de bevolking dus zelf oplossingen bedenken om met de zieke en zijn geestelijke stoornis om te gaan.  Die oplossing was meestal verre van optimaal. “Niets is zo schokkend als waanzin in de hut van een Ierse keuterboer” werd er ooit door een volksvertegenwoordiger omstreeks het jaar 1817, over wat wij nu schizofrenie noemen, in het Britse Lagerhuis verteld. Wanneer een sterke man of vrouw daaraan gaat lijden kunnen ze niets anders doen dan een kuil graven in de vloer van de hut.  Net niet zo diep dat de persoon  kan gaan staan, en een zware voerbak erboven op om te voorkomen dat hij overeind komt.  Die kuil is ongeveer anderhalve meter diep en daar geven ze dan dat beklagenswaardige wezen zijn eten, en meestal sterft hij daar dan ook.”

Gelukkig is er sindsdien wel het een en ander veranderd. Toch is de behandeling c.q. begeleiding van mensen met schizofrenie en psychosen in mijn optiek nog verre van optimaal. Overigens helemaal niet verwonderlijk zolang men de herkomst en oorzaak stug blijft zoeken in louter hersenprocessen!

©  Harry Beckers, 2008

Bijlage

Medisch vertaler en publicist Frank van Meerendonk schreef het volgende als een reactie op een artikel in het Brabants Dagblad,

“Neuroleptica (eufemistisch ook wel anti-psychotica genoemd) kunnen levensgevaarlijk zijn en over hun werkingsmechanisme bestaan alleen maar slecht onderbouwde hypotheses. Ze worden zelfs door vooraanstaande namen op het gebied van de biologische psychiatrie (lees: pillenpsychiatrie) nota bene als pseudo-wetenschap betiteld. De huidige populariteit van deze pseudo-wetenschap is vooral te danken aan de incestueuze verhouding die de biologische psychiatrie onderhoudt met de machtige farmaceutische industrie. Neuroleptica hebben inmiddels vele miljoenen mensen onherstelbaar beschadigd door de ernstige neurologische verschijnselen die ze regelmatig veroorzaken. Soms zijn ze zelfs dodelijk. Voorzichtige schattingen in de Verenigde Staten komen op zo’n vierduizend slachtoffers per jaar. Bij wet heeft iedere patiënt er recht op om juist te worden voorgeschreven over de pro’s en de contra’s van medicatie opdat hij in goed overleg met een arts tot een zorgvuldige overweging kan komen van het zogenaamde ‘risk/benefit ratio’. Dit is des te noodzakelijker waar het weliswaar soms nuttige maar ook riskante medicijnen zoals neuroleptica betreffen”.

 

 

 

Reageren