Video's

Occupy College speech

Geschreven door Ronald Jan

Zondagavond 6 november 2011 was er weer een Occupy College-avond. Ronald Jan Heijn was gevraagd om te praten over het bijzondere karakter van Occupy en de bijzondere tijdgeest. Het filmpje geeft een impressie van het uur. De geanimeerde gesprekken met het publiek zijn er helaas niet in verwerkt (was op de band moeilijk te verstaan). Hieronder een samenvatting van de tekst. 

Iedere keer weer lees je in de media dat de ‘Occupy-beweging’ een gebrek aan richting, duidelijkheid en/of oplossing wordt verweten. De media – als onderdeel van het systeem – weet geen raad met dit a-typische gedrag. Dat is begrijpelijk, want het heeft niet door wat er wérkelijk aan de hand is.

Occupy Wall Street werd eerst genegeerd, later belachelijk gemaakt en uiteindelijk kon men er niet meer om heen. Ook omdat bekende mensen er zich mee begonnen te bemoeien, Michael Moore, Naomi Klein, maar ook ‘economen en andere verdachten’ begonnen zich te roeren en te melden dat Occupy inderdaad een punt heeft. Maar nog steeds weet men geen goed raad ermee.

Hoe komt dat nu? Wellicht even een heel ander voorbeeld. In bepaalde organisatietermen wordt dit ook wel ‘Myopia’ genoemd, Engels voor ‘bijziendheid’. Dat fenomeen vond bijvoorbeeld plaats aan het begin van de vorige eeuw toen de Amerikaanse spoorwegen op hun toppen was. Een aantal jaren later was de situatie enorm veranderd, doordat het vliegtuig in opkomst was gekomen. De spoorwegen hadden de fout gemaakt door zichzelf te definiëren (‘what bussiness am I in?’) als ‘ondernemer in de treinbusiness’. Als zij zich hadden gezien als ‘vervoerder of transporteur’ hadden ze een ruimere werkelijkheid ervaren en zich beter hierop kunnen voorbereiden. Ze waren ‘bijziend’, teveel in hun eigen wereld.

Dezelfde situatie dus in de huidige maatschappij. Men kijkt naar een veel te kleine werkelijkheid, waardoor we met z’n allen in zeer grote problemen zijn gekomen. Dat vind men raar, want het zijn toch allemaal van die intelligente mensen? ‘Die politici en economen zijn toch intelligente mensen, die hebben er voor gestudeerd, die weten het vast wel’, dachten vele mensen. Maar intelligentie (zoals de meesten deze term gebruiken) heeft weinig met bewustzijn te maken.

Ander voorbeeld: dolfijnen die altijd ten westen van Groot-Brittannië zwemmen, doen dat plotseling oostelijk. Een bioloog gaat misschien in de hersenen kijken, een astrofysicus denkt aan een verschuiving van het magnetische noorden van de Aarde. Met andere woorden, we kijken zoals het ons geleerd is. Er is sprake van een grotere werkelijkheid, die een ander licht op de zaak werpt en de werkelijke oorzaak kan vinden. Dus de bioloog is een kundig mens, maar een grotere werkelijkheid kan de oplossing hebben.

Men heeft nog niet door dat Occupy een uiting is van een groep die de waarden en normen van het nieuwe tijdperk belichamen. Het is een clash tussen twee verschillende zienswijzen. De ene is echter zwaar verouderd en de ander is in opkomst. De verouderde is ‘alleen’ nog maar vorm: er zit geen energie meer achter. De ander is vooral een nieuwe energie, maar het heeft nog geen vorm. De huidige amorfe Occupy beweging is een eerste, zeer krachtig gemeenschappelijk signaal dat de nieuwe energie de wereld in moet komen.

In dit afgelopen tijdperk van 2000 jaar was er oorspronkelijk sprake van een kuddegeest, die meedeinde met de wat er gedicteerd werd. Langzamerhand zette het proces van individualisering in, waardoor mensen zich steeds meer begonnen te onderscheiden. Het hier en daar te ver doorschieten in egoïsme is bekend, maar de ontwikkeling van het individu is essentieel voor de ontwikkeling van de mensheid. En dat is de overgang die we nu meemaken.

Steeds meer individuen zijn ontstaan en die vormen tezamen een groepsgeest. De metafoor van het touw: de individule vezels zijn sterk en samen vormen zij een nog sterker touw. Dus vele malen sterker dan de vroegere kuddegeest. Het establishment was echter een kuddegeest gewend en komt nu – voor het eerst op zo’n grote schaal – de intelligente geest van het nieuwe tijdperk tegen. Dus als je de Occupy-beweging met de ogen van het oude tijdperk gaat bekijken, begrijp je er weinig van.

De Occupy-beweging is alles, wat het establishment NIET is. De beweging weigert een politieke partij op te richten, weigert in een hokje geduwd te worden, weigert op de man te spelen, weigert één stem te hebben die met één thema komt. Nee, het is een groepsgeest, bestaande uit allemaal individuen met een eigen visie, maar wel met een wereldwijd gemeenschappelijk ervaren dat het heel anders moet. Het is als een ziel die aangesloten is op een ruimer weten. Het gaat de beweging om een geheel andere manier van denken. Het is als een ziel die aangesloten is op een ruimer weten. Zonder de antwoorden te weten, voelt het dat aangesloten is op een verruimd bewustzijn.

Aanvulling uit publiek, Gert Jan Louwe: ‘Er wordt vaak gevraagd aan Occupy ‘wat is nu de agenda? Het occuperen zélf is de agenda, dat je hier bent, dat je je plaats inneemt, dat je je verantwoordelijkheid neemt. Het mooie en nieuwe aan de beweging is ‘that we show up’, dat we hier zijn, dat we dingen aan de kaak stellen.

Occupy is daarom een bewustwordingsbeweging. Het zegt o.a. ‘Wordt wakker!’, kijk eens naar het onrecht in de wereld: de onrechtvaardige verdeling van welvaart, kijk eens naar die walgelijke “ikke” en geld mentaliteit en kijk eens naar wat voor een wereld het geworden is!

En Occupy zegt ook: we moeten weer terug naar de tekentafel met alles wat we nu weten, want als we met de huidige kennis de samenleving opnieuw zouden optuigen en verdelen, dan zouden we het heel anders doen.

De Industriële Revolutie bijvoorbeeld kende juist géén Masterplan. Het ontwikkelde zich, van het een kwam het ander en men liet zich leiden door wat zich voordeed. Dat heeft veel welvaart gegeven, maar vele welzijnsvraagstukken bleven ondergesneeuwd. Alles ten koste van de welvaart! En vooral de laatste 2 decennia zich uitend in een ongebreidelde groei van kapitaal en egoïsme.

Het communisme is het niet, maar ook het kapitalisme is een utopie gebleken. Het heeft een aantal fundamentele weeffouten. De obsessie met groei, de ongelijke verdeling tot de bronnen in de wereld, de ongelijke toegang tot de markten, het gebrek aan de focus op het algemeen belang, het gebrek aan moraliteit en verantwoordelijkheid, de verwoestende krachten van marktwerking, noem maar op. Het is een produkt van het Platte-Aarde-denken: ze zien heel veel over het hoofd. ‘The system isn’t broken, it was built this way!’. De huidige situatie van de economie is te vergelijken met een stoelendans: zolang de muziek nog speelt, dan gaat het goed. Maar zodra deze ophoudt – zoals nu aan het gebeuren is – dan blijkt pas hoe fout we zitten met z’n allen: veel te weinig stoelen.

Maar weeffouten strekken zich ook uit tot alle andere gebieden van de maatschappij. Eigenlijk is er overal een crisis. Het betreft het klimaat, armoede, honger, agressie, , milieu, regenwouden, er zwemt bijna geen vis meer in de zee, we denken de criminaliteit terug te dringen door strenger te gaan straffen, de politiek vertegenwoordigt allang het volk niet meer, etc. Alles loopt vast en staat ter discussie. Dus we doen iets heel erg verkeerd, kun je wel zeggen!

Komt dan niemand op het idee dat het aan de basis ligt? Namelijk, aan onze manier van denken? Zoals Albert Einstein al zei: ‘we kunnen de problemen niet oplossen met dezelfde manier van denken die deze problemen gecreëerd hebben’. Het is onze fysieke manier van kijken, die ons zo kenmerkt. Alleen het tastbare telt.

Het is het beperkte denken van ons ego, van onze persoonlijkheid. Die denkt in afgescheidenheid: ik en de ander. Het ego kent wedijver en jaloezie, en heeft daarmee een zeer vijandige wereld geschapen. Wedijver, afgescheidenheid en commercialisering, dát is het grote vergif in de wereld en heeft de wereld ontzield en aan de rand van de afgrond gebracht.

Daarom heeft de wereld eigenlijk geen economisch, logistiek of sociaal probleem, het heeft een bewustzijnsprobleem: we denken veel te klein. We zijn nog steeds Platte Aarde denkers. Het is daarom een existentiële crisis: we weten de antwoorden niet op belangrijke levensvragen.

Dus Occupy heeft gelijk! We moeten wakker worden en weer terug naar de tekentafel. Wat is de zin van het leven? Want dat is toch allesbepalend! Als we daar achter komen, dan zullen we de wereld heel anders inrichten en wordt de economie weer dienstbaar aan het geheel in plaats van allesbepalend zoals nu.

Als je alles over hebt voor je broer, je partner en je kind, waarom dan niet voor iedereen. Wat is het verschil? Alles is energie. We zijn allemaal met elkaar verbonden. In het nieuwe tijdperk – dat we nu aan het beginnen zijn – gaan we samen delen, want we zullen eindelijk gaan erkennen dat we allemaal één zijn!

Want nu hebben we het natuurlijk heel erg slecht verdeeld in de wereld. 2% van de volwassenen bezit 50% van de bezittingen en 50% van de volwassenen bezit slechts 1%. Elke dag sterven er 100.000 mensen van de honger. Eenderde (Rijke Westen)  eet 75% van het voedsel op, en verbruikt 83% van de energiebronnen. De overige driekwart mag het met de rest doen! Eenzesde van de wereldbevolking gebruikt 86% van het drinkwater. En 1 miljard mensen lijdt aan honger, en 1 miljard mensen heeft veel te veel eten! Zó hebben we het verdeeld. Het is een schande. En elk jaar gooien we 1,3 miljard ton vers voedsel weg, dat zijn 185 miljoen vrachtwagens met eten!!

Een voorbeeld van zo’n beperkte huidige manier van denken is bijvoorbeeld de ‘war on drugs’. Deze is al decennialang hopeloos verloren. Maar het gaat verder – en dat is ook het kenmerk van de andere ‘oorlogen’: het heeft het vele malen erger gemaakt! Meer dan tachtig procent van alle misdaad (men zegt zelfs 95%) is ‘drugs’-gerelateerd. Door de oorlog aan drugs te verklaren is het probleem volledig uit de hand gelopen. Zowel het totale politie- en justitie-apparaat als de misdaad houden elkaar in de greep en hebben zich decennialang in een spiraal omhoog tegen elkaar opgebokst. De situatie is nu ontstaan dat het grootste deel van politie en justitie hier hun recht van bestaan aan hebben ontleend. De anti-misdaad-industrie bloeit als nooit te voren. Het gaat om miljarden dollars. Zeer matig succesvol, maar ondertussen zeer omvangrijk. Dit is één van de redenen waarom weinigen staan te trappelen, om de drugs te legaliseren: er hangt teveel vanaf. Hoewel – meer en meer doordrongen van het huidige falen – komen er gelukkig steeds meer geluiden van het legaliseren van drugs. Stel je voor als men daar 100 jaar geleden mee begonnen was?!

Zo ziin er meer oorlogsverklaringen die hetzelfde beeld vertonen, ‘war on terror, war on cancer’: er is geen oplossing, het is zelfs verergerd, maar een paar partijen hebben er hun bestaan aan te danken en zijn er heel rijk mee geworden. De oplossing is ook nog steeds niet in zicht, het lijkt zelfs verder weg.

Voor Occupy en de maatschappij is dus nog heel veel werk aan de weg! Maar gelukkig is uit wetenschappelijk onderzoek gebleken dat de kritische massa die nodig is om een verandering teweeg te brengen slechts 20% is. Men kwam ooit op 17% uit, maar zeg maar 20%. Dus niet iedereen van de 99% hoeft in eerste instantie ‘om te gaan’. Als het maar rond de 20% is die écht een verandering wil, dan is het genoeg voor anderen om ook ‘aan te haken. Dit sluit aan bij de bekende 20-80-regel, een wetmatigheid binnen groepsdynamische processen: 20% van de mensen in een organisatie werkt meestal tégen, 20% trekt de kar en 60% deint mee. Als de 20% voortduwers een drastische verandering willen en ‘ervoor gaan’, dan krijgen ze voldoende van de 60% mee om het geheel te laten slagen. Dus als Occupy steeds meer aangroeit en steeds meer power en inhoud krijgt, dan zal er een omslagpunt zijn (tipping point), waardoor de rest van de maatschappij ook meegaat!

 

Over de auteur

Ronald Jan

Ronald Jan Heijn is van jongs af aan bezig geweest met een ruimere manier van denken. Zijn leven ging door de moerasgebieden van de grote thema’s van deze maatschappij. Zijn hindernissen, dalen en tegenstrevers waren daarbij zijn beste leermeesters. Door zijn ervaringen in de samenleving aan de ene kant en als ‘student van de ruimere werkelijkheid’ aan de andere kant probeerde hij altijd bruggen te slaan. Ook de door hem gevolgde studies (jaren tachtig) van bedrijfskunde en later culturele antropologie hadden die onderliggende wens. Tevens deed hij vele spirituele cursussen en werkte hij bij een organisatie-adviesbureau gespecialiseerd in cultuurveranderingen. Ronald Jan komt uit de nationaal bekende kruideniersfamilie van Albert Heijn en hij was ooit tophockeyer in het Nederlands Elftal. In 1987 werd zijn vader ontvoerd en vermoord, de dader door hem vergeven. Om bij te dragen aan een betere wereld startte hij begin jaren negentig het holistische centrum Oibibio in Amsterdam. Na 8 jaar – Oibibio ging aan zijn eigen succes ten onder - en vele tegenslagen verder kwam hij in 2001 Harry Beckers tegen. Samen begonnen ze met lezingen - en maakten later twee documentaires - over een ruimere manier van denken. Zonder het te weten, werd Ronald Jan in die periode opgeleid tot een boodschapper van de Nieuwe Tijd. Bovenal mocht hij getuige zijn van het zware voorbereidingspad van de Wereldvernieuwer HB en uiteindelijk meewerken aan zijn naar voren treden.

Reageren